عبد الرزاق اللاهيجي

فهرست و مقدمه 14

ديوان فياض لاهيجى ( فارسى )

در تصحيح اين ديوان ، كه بيش از ده هزار بيت است و مشخصات نسخ خطى آن پس از اين خواهد آمد ، كوشش بر اين بوده است كه با مقابلهء نسخه‌ها صورت اصلى شعر به دست آيد . در مواردى اندك كه با توجه به همهء نسخ ابهامى برجاىمانده ، در پانوشت اجمالا بدانها اشاره شده است . اختلاف نسخه‌ها چنان است كه بيشتر ديوان را در بر گرفته است ، لذا از ذكر آنها ، جز در چند مورد كه راهنماى خواننده باشد ، خوددارى به عمل آمد ؛ چون بيش از آنچه مفيد فايده‌اى باشد بر حجم كتاب افزايشى خسته‌كننده و ملامت‌آور تحميل مىكرده است . سعى شده است كه براى اصطلاحات و لغات نادر و كلمات مشكل و اشارات قرآنى مجملا توضيحى داده شود . نظر بر اين بوده كه هر توضيحى فقط در بار اول ذكر گردد و مراتب بعدى بدان ارجاع داده شود . در ارجاعات ، « ق » نشانهء قصيده ، و « غ » نمايندهء غزل است ؛ مانند : - ق 4 / 12 ؛ غ 37 / 1 . عدد سمت راست شمارهء قصيده يا غزل ، و رقم سمت چپ شمارهء پانوشت مربوط به آن قصيده يا غزل است : قصيدهء 4 ، پانوشت 12 ؛ غزل 37 ، پانوشت 1 . آماده شدن اين كتاب را براى چاپ مديون دوست نويافته‌ام آقاى پرويز كريمى هستم كه مقابلهء مجدّد نسخه‌ها و ويرايش كتاب و شرح بعضى احاديث و توضيح اصطلاحات و لغات مشكل را به عهده داشتند ، چنانچه سعى و دقت ايشان نبود مسلما در كتاب نقايصى روى مىداد كه موجبات شرمسارى نويسندهء اين سطور را فراهم مىآورد . در پايان تمنا دارد كه خوانندگان فاضل و نكته‌سنج در برابر لغزشها چشم نپوشند و نارساييها را تذكر دهند تا با عرض امتنان در چاپ بعدى كه تجديدنظر مىشود مورد استفاده قرار گيرد ، قصايدى كه در مدح ائمهء معصومين عليهم السلام است به ترتيب تقدّم زمانى حضرات ترتّب يافته و در فهرست قصايد بتفصيل آورده شده ، بقيهء قصايد و كليهء غزليات و انواع ديگر شعر به طريق حروف تهجى تنظيم شده‌اند . مشخصات نسخ خطى ديوان مشخصات نسخ خطى ديوان بدين شرح است : 1 - رضوى 513 ادبيات ( 4730 ) : شكسته نستعليق ، سدهء 11 نزديك به روزگار سراينده ، داراى قصيده و غزل و ديگر انواع شعر ، پيرامن 8000 بيت [ ف . رضوى 7 : 483 ] . از كتب مرحوم ميرزا رضا خان نائينى . 2 - دانشگاه 3475 : نستعليق ، سدهء 11 - 12 ، داراى قصيده و غزل و رباعى نزديك 5000 بيت .